Een wachtwoord als 123456 of wachtwoord123? Het lijkt onschuldig, maar deze eenvoudige wachtwoorden zijn nog steeds schrikbarend populair onder jongeren. En dat terwijl veel kinderen op school steeds jonger accounts krijgen voor educatieve platforms, tools en apps. Sterke wachtwoorden zijn dus geen luxe, maar noodzaak. Toch krijgen leerlingen op de basisschool nog vaak het advies om al hun wachtwoorden op te schrijven in een wachtwoordenboekje en dat roept vragen op. Hoe leer je kinderen dan wél hun accounts goed te beveiligen?
Wachtwoordenboekjes: praktisch of juist onveilig?
In het basisonderwijs krijgen kinderen regelmatig inloggegevens mee voor tools als Squla, Nieuwsbegrip of Google Classroom. Omdat onthouden lastig is, wordt soms een schriftje aangeraden om alle wachtwoorden in op te schrijven. Of zien we dat veel kinderen het wachtwoord op hun tafel geplakt krijgen. Op zich begrijpelijk, maar ook kwetsbaar. Een boekje dat in een schooltas slingert, is geen veilige plek voor gevoelige informatie. Zeker niet als het kind hetzelfde wachtwoord op meerdere plekken gebruikt.
Toch willen we het probleem niet groter maken dan het is. In de praktijk kan zo’n schriftje tijdelijk best handig zijn. Het is alleen belangrijk om kinderen bewust te maken van de risico’s en stap voor stap te leren wat een sterk wachtwoord is.
Wat is een sterk wachtwoord?
Een sterk wachtwoord is lastig te raden, zelfs door iemand die jou goed kent. Volgens Microsoft bestaat een goed wachtwoord uit minstens 12 tekens, met een mix van hoofdletters, kleine letters, cijfers en symbolen. Maar er is meer:
- Vermijd namen, geboortedata of simpele reeksen (zoals 123456).
- Gebruik een unieke combinatie voor elk account.
- Kies bij voorkeur een wachtzin: een grappige zin die je makkelijk onthoudt, maar die anderen niet kunnen raden.
Een voorbeeld: P@nkoek3nZijnL3kker! is veel veiliger dan pan123.
Waarom jongeren (en ouders) vaak de fout in gaan
Uit een onderzoek van NPO blijkt dat jongeren vaak wachtwoorden delen met vrienden, of overal hetzelfde wachtwoord gebruiken. Handig, maar levensgevaarlijk. Want als één account wordt gehackt, zijn ze overal binnen. Het team van NFIR waarschuwt dan ook voor deze “digitale domino”: één zwakke schakel en je hele digitale leven ligt open.
Hoe leer je kinderen sterke wachtwoorden maken?
Bij Digiwijzer geloven we dat je hier al op jonge leeftijd mee moet beginnen. Tijdens onze lessen besteden we aandacht aan cyberveiligheid, privacy en wachtwoordgebruik. Het is cruciaal om wachtwoordbewustzijn op te bouwen met praktische oefeningen zoals:
- Samen een wachtzin bedenken in plaats van een los wachtwoord.
- Uitleggen waarom je nooit wachtwoorden deelt, zelfs niet met een vriend(in).
- Laten zien wat er kan gebeuren als iemand je wachtwoord weet.
Zo maken we het onderwerp niet eng, maar juist begrijpelijk en toepasbaar.
En hoe beveilig je een wachtwoord verder?
Een sterk wachtwoord is stap één. Maar echte veiligheid vraagt om méér. Daarom geven we in onze lessen ook uitleg over:
- Twee-factor-authenticatie (2FA): Een extra code via sms of app maakt hacken een stuk moeilijker.
- Wachtwoordkluizen: Tools zoals Bitwarden of 1Password helpen om unieke wachtwoorden veilig te bewaren.
- Alerts en updates: Kinderen leren hun apparaten up-to-date te houden en vreemde meldingen serieus te nemen.
Maak cyberveiligheid bespreekbaar op school
Cyberveilig gedrag begint bij bewustwording. En die bewustwording begint op school. Door op de basisschool al aandacht te besteden aan veilig wachtwoordgebruik, leg je een fundament voor later. Met onze digicoaches bieden we lessen, projectweken en ouderavonden over dit thema. Laagdrempelig, interactief en afgestemd op het niveau van de leerlingen en/of ouders.
Wil je dat jouw school ook een veilige basis legt voor digitaal gedrag? Neem dan contact op met Digiwijzer en ontdek hoe wij kunnen helpen.
