Steeds meer ouders maken zich zorgen over het social media gebruik van hun kinderen. Niet gek: jongeren zitten gemiddeld uren per dag op hun telefoon. Maar waar ligt de grens tussen gewoon gebruik en problematisch gebruik? En belangrijker nog: wat kunnen ouders doen om te voorkomen dat hun kind hierin doorslaat?
Wanneer wordt social media problematisch?
Het scrollen op TikTok, het volgen van influencers op Instagram of het appen met vrienden hoort tegenwoordig bij het dagelijks leven van kinderen. Toch kan het gebruik uit de hand lopen. Als een kind continu met zijn gedachten bij social media is, slecht slaapt en onrustig wordt zonder telefoon, is de balans zoek.
Volgens het Trimbos-instituut is problematisch social media gebruik te herkennen aan verlies van controle, verwaarlozing van andere activiteiten, en negatieve gevolgen zoals slechtere schoolprestaties of verminderde mentale gezondheid.
Ouders als sleutel tot balans
Ouders spelen een essentiële rol in het ontwikkelen van gezond mediagebruik. Het is belangrijk dat zij het goede voorbeeld geven en tegelijkertijd het gesprek aangaan over wat er online gebeurt.
Hierbij een aantal praktische adviezen:
- Wees een rolmodel: Als ouder heb je meer invloed dan je denkt. Laat zien dat je zelf ook bewust omgaat met schermtijd.
- Stel duidelijke grenzen: Maak afspraken over wanneer en hoe lang schermen gebruikt mogen worden.
- Toon oprechte interesse: Vraag bijvoorbeeld naar favoriete apps en YouTubers, en probeer écht te begrijpen wat je kind online meemaakt.
- Creëer mediavrije momenten: Denk aan eten zonder telefoon, of een vaste offline-avond per week.
Een goede start: de eerste telefoon
Superveel ouders worstelen met de vraag: wanneer is mijn kind toe aan een eigen smartphone? De eerste telefoon is vaak het begin van zelfstandig (social) mediagebruik. Het is daarom belangrijk om als ouder vooraf goed na te denken over regels, verwachtingen en digitale vaardigheden.
Lees hierover meer in ons artikel over de eerste telefoon van een kind . Daarin geven we praktische handvatten voor een verantwoorde start, inclusief tips voor afspraken en digitale opvoeding.
Conclusie: voorkomen begint bij verbinding
Kinderen hebben begeleiding nodig om mediawijs te worden. Niet door te verbieden, maar door verbinding. Door het gesprek aan te gaan en grenzen te stellen, kunnen ouders problematisch social media gebruik helpen voorkomen.
