TikTok beschermt minderjarigen volgens Europese Commissie onvoldoende

Smartphone met de TikTok-app geopend op het scherm, als illustratie bij het nieuws dat de Europese Commissie vindt dat TikTok minderjarigen onvoldoende beschermt.

De Europese Commissie heeft een voorlopig oordeel geveld: TikTok voldoet mogelijk niet aan de Europese regels om minderjarigen voldoende te beschermen. Volgens de Commissie zijn accounts van jongeren nog steeds te makkelijk openbaar, waardoor zij onnodig zichtbaar zijn voor onbekenden. Dat is volgens de Europese toezichthouder in strijd met de Digital Services Act (DSA), de Europese wet die grote online platforms verplicht om gebruikers beter te beschermen.

De uitkomst is voorlopig, maar laat opnieuw zien hoe belangrijk privacy-instellingen zijn wanneer kinderen en jongeren een socialmedia-account aanmaken.

Waarom ligt TikTok onder vuur?

De Europese Commissie onderzoekt al langere tijd of TikTok zich houdt aan de regels van de Digital Services Act. Die wet verplicht grote platforms om risico’s voor minderjarigen zoveel mogelijk te beperken.

Uit het voorlopige onderzoek blijkt dat TikTok volgens de Commissie tekortschiet bij het beschermen van jonge gebruikers. Openbare accounts kunnen ervoor zorgen dat video’s, reacties en profielen eenvoudig zichtbaar zijn voor mensen die een kind helemaal niet kent. Daardoor kunnen jongeren makkelijker benaderd worden door onbekenden of ongewenste aandacht krijgen.

TikTok krijgt nu de gelegenheid om op de voorlopige bevindingen te reageren. Pas daarna neemt de Europese Commissie een definitief besluit.

Waarom zijn openbare accounts een risico?

Voor veel kinderen voelt een openbaar account heel normaal. Zij willen immers video’s delen, reacties ontvangen en misschien wel veel volgers krijgen. Toch brengt een openbaar profiel ook risico’s met zich mee.

Een openbaar account betekent dat foto’s, video’s en persoonlijke informatie door vrijwel iedereen bekeken kunnen worden. Dat vergroot de kans op:

  • ongewenst contact door onbekenden;
  • het kopiΓ«ren of verspreiden van foto’s en video’s;
  • online pesten of kwetsende reacties;
  • misbruik van beelden, bijvoorbeeld door AI of nepaccounts.

Juist daarom benadrukken toezichthouders dat platforms standaard veilige instellingen zouden moeten aanbieden voor minderjarigen.

Privacy begint niet bij het platform alleen

Hoewel de Europese Commissie kritisch is op TikTok, ligt de verantwoordelijkheid niet uitsluitend bij het platform. Ook ouders en scholen spelen een belangrijke rol bij het begeleiden van kinderen op sociale media.

Wanneer een kind een eerste socialmedia-account aanmaakt, is het verstandig om samen de privacy-instellingen door te lopen. Controleer bijvoorbeeld of het account privΓ© staat, wie berichten kan sturen en wie reacties mag plaatsen. Veel kinderen passen deze instellingen later ongemerkt weer aan, waardoor het goed is om hier regelmatig samen naar te kijken.

De Digital Services Act moet kinderen beter beschermen

De Digital Services Act is bedoeld om grote online platforms veiliger te maken. Bedrijven zoals TikTok, Instagram en Snapchat moeten risico’s voor kinderen in kaart brengen en maatregelen nemen om die te beperken.

Deze voorlopige conclusie van de Europese Commissie laat zien dat de DSA niet alleen op papier bestaat, maar ook daadwerkelijk wordt gehandhaafd. Platforms kunnen worden aangesproken wanneer zij onvoldoende doen om minderjarigen te beschermen.

Voor ouders is dit een goede aanleiding om opnieuw met hun kind in gesprek te gaan over privacy. Niet om sociale media te verbieden, maar om bewust stil te staan bij wie allemaal kan meekijken wanneer een account openbaar staat.

Veilig online begint met bewuste keuzes

De discussie rondom TikTok laat zien dat online veiligheid niet alleen draait om wat kinderen delen, maar ook om hoe een platform standaard is ingericht. Zelfs wanneer een app populair is, betekent dat niet automatisch dat deze ook veilig is voor jonge gebruikers.

Door samen privacy-instellingen te controleren, regelmatig het gesprek aan te gaan en kritisch te kijken naar nieuwe functies, verklein je de kans dat persoonlijke informatie of beelden onbedoeld bij de verkeerde mensen terechtkomen.